10 januari 2012

Goede voornemens?

Aan goede voornemens aan het begin van een nieuw jaar doe ik niet. Vroeger wel, maar daar kwam toch nooit iets van terecht. Afgeschaft dus.

Geen goede voornemens, maar ik ben wel allerlei dingen van plan!
  • Heel veel bakken en koken.
  • Dit weblog blijven vullen met lekkere recepten, zowel voor brood als andere gerechten.
  • Ook mijn Facebookpagina Uit de keuken van Levine blijft zeer regelmatig updates krijgen.
  • Elke week minstens twee nieuwe recepten uitproberen en daarover schrijven.
  • Mijn boek over brood bakken afmaken. De werktitel is 'Brood uit eigen oven'. De verschijningsdatum is gepland na de zomer.
  • Workshops brood bakken blijven geven. In 2011 waren dat er 76, dit jaar worden dat er als het aan mij ligt nog meer! Nieuw is trouwens de workshop “zuurdesembrood”. Data voor de verschillende workshops tot eind maart staan inmiddels online (klik op het tabblad bovenaan de pagina).
  • De stapels recepten die her en der in het huis liggen uitzoeken en opruimen.
  • Eindelijk eens de recepten uitproberen uit het steeds maar dikker wordende mapje “ooit nog maken”.
  • Uit ieder kookboek in mijn boekenkast waar ik nog nooit iets uit heb gemaakt minstens 3 gerechten maken.
  • Uit 1 broodbakboek alle recepten maken.

Afijn ........ aan het werk!

04 januari 2012

Country French-Style Bread / Essential’s Columbia

Country French-Style Bread

Wow, wat een brood. Heerlijk!

Het is een 100% desembrood, er is geen extra gist aan toegevoegd. Je moet wat geduld hebben voordat je het kunt gaan eten want het brood doet er 24 uur over voordat het klaar is, maar de meeste tijd is wachten. Vol van smaak, knapperige korst, heerlijk kruim. Het is een luchtig brood, maar geen hap-slik-weg brood, je moet er wel op kauwen.

Country French-Style Bread

Het recept komt uit het boek Artisan Baking van Maggie Glezer en is van de Essential Baking Company uit Seattle.

Ik heb niet de desem gebruikt die in het boek beschreven staat, maar mijn eigen desem op basis van tarwebloem (die overigens ooit is begonnen als roggedesem). Mijn desem heeft een hydratatie – vochtpercentage – van 60%. Met andere woorden als ik hem ververs gebruik ik 100 gram tarwebloem en 60 gram lauw water. Binnenkort volgt een uitgebreid verhaal over hoe je desem kunt maken.

Zuurdesem op basis van  tarwebloem
Desem is na het verversen in volume verdrievoudigd.
Het rode elastiekje geeft de hoogte van de desem aan voor het verversen

Heb je een desem met een andere hydratatie of weet je het niet, ververs de desem dan enkele keren volgens bovenstaande verhouding. Zou je dat niet doen dan klopt de hoeveelheid vocht in het recept niet. Je krijgt dan een te nat of een te droog deeg. Je hoeft natuurlijk niet 100 gram tarwebloem te gebruiken, je kunt bijvoorbeeld ook 50 gram tarwebloem en 30 gram lauw water toevoegen aan een klein beetje van de desem die je al hebt. Zorg ervoor dat de desem 8 – 12 uur voordat je aan dit recept begint is ververst.

In het deeg worden twee verschillende tarwebloemsoorten gebruikt: een “gewone” met een eiwitgehalte van ± 12% en een sterkere broodbloem. Voor de laatste bloem heb ik Amerikaanse patentbloem met een eiwitgehalte van 13,8% gebruikt. Deze bloem koop ik via de webwinkel van De Zuidmolen. Heb je die sterkere bloem niet gebruik dan alleen een “gewone” broodbloem. NB: supermarktbloem heeft vaak een lager eiwitgehalte, gebruik die niet voor dit brood. Koop tarwebloem speciaal voor brood bij een molen of bestel het via internet.

Onderstaande beschrijving gaat uit van een standmixer (bijvoorbeeld KitchenAid/Bear Teddy Varimixer/Kenwood), maar het deeg kan uiteraard ook in een broodbakmachine of met de hand gekneed worden. Let erop dat de hoeveelheid in de meeste gevallen te veel is voor een broodbakmachine. Meng het deeg dan in een kom tot een stevig deeg en kneed het deeg na de autolyse in twee gedeelten in de bbm en maak er na het kneden weer 1 deeg van.

Rijsmandjes

Ik laat de deegstukken rijzen in rijsmandjes. Deze rijsmandjes heb ik in Duitsland gekocht en ik gebruik (en verkoop) ze ook tijdens mijn workshops. Een andere oplossing is het gebruiken van broodmandjes met daarin een stuk stof. Deze zijn voor een paar euro te koop bij bijvoorbeeld Blokker/Marskramer/Sligro (bedankt Edwin van Desemenzo voor de tip). Let erop dat je de stof in het mandje en het deegstuk goed bebloemd met roggebloem anders blijft het deeg eraan vast plakken tijdens het lossen vlak voor het bakken.

Ik heb van deze hoeveelheid deeg 3 kleinere broden gebakken. Ieder broodje is voldoende voor een lunch met 2 personen + nog een paar sneetjes voor bij de avondmaaltijd.

Het recept heb ik bijna letterlijk gevolgd, alleen de hoeveelheid water in het deeg heb ik met 15 gram verminderd. De werkwijze is niet letterlijk uit het boek vertaald, ik heb het beschreven zoals ik het gedaan heb. Ter verduidelijking van verschillende handelingen heb ik drie filmpjes toegevoegd. Deze zijn gemaakt door Susan van Wild Yeast, 1 van mijn favoriete blogs over brood bakken. Susan, thank you for sharing!

Country French-Style Bread - 2 grote of 3 kleinere broden
Recept printen

Levain:
  • 30 gram zuurdesem (op basis van tarwebloem), 8 – 12 uur van tevoren ververst, 60% hydratatie
  • 95 gram lauw water
  • 150 gram tarwebloem
Deeg:
  • 300 gram Amerikaanse patentbloem
  • 300 gram tarwebloem
  • 55 gram volkorenmeel
  • 15 gram roggemeel
  • 20 gram geroosterde tarwekiemen (reform)
  • 20 gram gerstemoutstroop/moutextract (reform)
  • 435 gram warm water
  • de levain
  • 16 gram zout
Maak de levain de avond van tevoren: los de zuurdesem op in het water en voeg de tarwebloem toe. Roer dit stijve deegje goed met een lepel om en kneed het met de hand tot een stijf deegje. Laat de levain in een afgesloten bakje op het aanrecht (denk eraan dat je een bakje neemt dat groot genoeg is, de levain gaat rijzen) 8 – 12 uur fermenteren. De levain is goed als hij gerezen is en inzakt als je er met een vinger in prikt.

Deeg: doe de beide soorten tarwebloem, volkorenmeel, roggemeel en geroosterde tarwekiemen in de kom. Los de gerstemoutstroop op in het warme water. Giet het water ook in de kom en kneed met de deeghaak in ± 2 minuten tot een stevig deeg. Alle bloem moet bevochtigd zijn. Dek de kom af en laat het deeg 20 – 30 minuten staan (= autolyse).

Voeg de levain en het zout toe en kneed met de deeghaak in ± 5 minuten tot een deeg. Het deeg moet stevig en soepel aanvoelen en de wand van de kom schoonmaken (het mag nog iets aan de bodem plakken).

1e rijs: doe het deeg over in een licht met zonnebloemolie ingevette kom, 1 x keren zodat alle kanten met wat olie bedekt zijn. Dek de kom af en laat het deeg 1 uur op een warme plaats staan. Vouw het deeg dan 2 x zoals een brief in drieën. Hoe je dat doet is te zien in onderstaand filmpje.


Filmpje van Susan van Wild Yeast

Laat het deeg vervolgens nog 3 – 5 uur op een warme plaats staan totdat het luchtig en gerezen is. Het hoeft niet in volume te verdubbelen.

Vormen: stort het deeg op een licht bebloemde werkplek en verdeel het met een deegsteker in twee (of drie) gelijke stukken. Bol de stukken deeg losjes op en laat ze afgedekt ± 15 minuten liggen. Door het deeg weer even te laten rusten is het daarna makkelijker te vormen. Hoe je de deegstukken opbolt is te zien in onderstaand filmpje.


Filmpje van Susan van Wild Yeast

Vorm vervolgens van de deegstukken een batard (langwerpig brood). Daar zijn verschillende manieren voor. Eén van de manieren is hier beschreven of kijk naar onderstaand filmpje.


Filmpje van Susan van Wild Yeast

Wil je ronde broden maken, dan kan dat natuurlijk ook. Bol ze dan nogmaals – nu wat steviger dan de eerste keer – op.

Bestrooi de deegstukken met wat (rogge)bloem en leg ze met de naad naar boven (dit wordt na het lossen uit het rijsmandje de onderkant van het brood) in een goed bebloemd rijsmandje. Als je geen rijsmandjes hebt kun je het deeg ook op een bakplaat bekleed met bakpapier of bakmatje - maar dan met de naad naar beneden - laten rijzen.

2e rijs: dek het deeg af en laat het 3 ½ - 4 ½ uur rijzen. Het deeg is goed gerezen als je er met een vinger op drukt en het veert langzaam terug.

Oven voorverwarmen: verwarm de oven met daarin een broodbak-/pizzasteen voor op 220 ºC. Denk eraan dat de steen goed heet moet zijn als de broden de oven ingaan. Voor een dikke pizzasteen duurt het voorverwarmen ± 1 uur. Zet de laatste 10 - 15 minuten een lege hittebestendige lage schaal, bijvoorbeeld een braadslede, op de bodem of onderste richel van de oven.

Bakken: leg een groot stuk bakpapier op een pizzaschep of op een omgekeerde bakplaat (= zonder rand). Stort het deeg voorzichtig uit de rijsmandjes op de pizzaschep of omgekeerde bakplaat. De goede kant van het deeg - wat de onderkant in de rijsmandjes was - komt nu bovenop te liggen.

Snijd het deeg met een scherp mes in en schuif de broden met papier en al op de hete steen. Doe in de meeverwarmde ovenschaal/braadslede wat ijsblokjes of giet er 2 dl kokend water in (pas op voor je handen!). Doe de ovendeur direct dicht. Besproei na 2 minuten de zijwanden van de oven met wat water. Sluit direct de ovendeur.

Verlaag na 20 minuten de oventemperatuur naar 200 ºC. Trek het bakpapier onder de broden vandaan en haal de ovenschaal/braadslede uit de oven (pas op: er kan nog heet water in zitten). Bak de broden in nog ± 15 - 20 minuten gaar en goudbruin (kleinere broden ± 35 minuten, grote broden ± 40 minuten). Laat de broden op een rooster afkoelen. Je kunt ze invriezen, "piep" ze dan vlak voordat je ze gaat serveren even op in een op 200 ºC voorverwarmde oven. De korst wordt dan weer knapperig.

Als je de broden op een bakplaat hebt laten rijzen is de methode van bakken precies hetzelfde. Bak de broden op de bakplaat in de voorverwarmde oven.

Bakken in een Rofco oven: verwarm de oven voor op 230 ºC (denk eraan dat je de oven op tijd aanzet!). Stort het deeg voorzichtig uit de rijsmandjes op schietplankjes en schiet ze op de steen. Bak de broden tot ze gaan kleuren, 7 – 10 minuten. Verlaag direct de temperatuur naar 50 ºC en bak de broden verder bruin en gaar. Totale baktijd ± 35 minuten voor kleinere broden, ± 40 minuten voor grote broden.

Country French-Style Bread

02 januari 2012

Lactosevrij of toch niet?

Op een pak Emmi kaasfondue staat de volgende informatie. Erg verwarrend!

Voorkant

Achterkant

Toch nog even verder gezocht en op de website van Emmi staat de volgende tekst:
Laktosefreie Milch von Emmi
Dank einem neuen Produktionsverfahren ist es Emmi erstmals gelungen, eine laktosefreie Milch mit dem typischen, feinen Milchgeschmack herzustellen. Bei diesem Verfahren wird ein Teil der Laktose durch einen physikalischen Prozess aus der natürlichen Milch entfernt. Anschliessend wird die restliche Laktose in ihre kleinsten Bestandteile gespalten und ein Teil davon der Milch wieder zugesetzt. Bei der laktosefreien Milch von Emmi bleibt so der typische Milchgeschmack erhalten und kann daher in der süssen und salzigen Küche ein- gesetzt werden.
Die laktosefreie Milch von Emmi erfüllt die gesetzlichen Vorgaben von weniger als 0.1 g Laktose/100 ml (Verordnung des EDI über Speziallebensmittel).
Maar ..... als dat zo is, waarom staat er dan toch Allergie-info: melk op de verpakking?


31 december 2011

2012

Vandaag is het de allerlaatste dag van het jaar. Een dag om het afgelopen jaar nog even te overdenken, maar vooral een dag om vooruit te kijken. Het is ook de dag voor oliebollen, champagne en goede wensen. Oliebollen bak ik ook dit jaar weer zelf, voor de derde keer op rij gebruik ik daarvoor het recept van Gerrit Jan, de Eetschrijver. Ik gebruik minder citroen en kaneel en dan zijn het voor ons de beste bollen die ik ooit gebakken heb.

Ik wens jullie een ontzettend goed 2012!

30 december 2011

Soep van bosuitjes

Soep van bosuitjes


Op 1 januari heb ik nooit zoveel trek in eten. De avond ervoor waarschijnlijk teveel oliebollen gegeten ....... Een niet al te zwaar soepje vind ik dan meestal wel genoeg.

Het lekkerst is deze soep natuurlijk als je hem maakt met zelfgetrokken kippenbouillon. Hoewel we er onlangs een grote vriezer bij hebben gekocht en ik visioenen had van grote pannen bouillon die ik zou gaan maken en in porties invriezen is dat er tot op heden nog niet van gekomen. Bij gebrek aan zelfgemaakte maak ik gebruik van bouillon/fond in potten (niet de potten bouillon in de supermarkt met stukjes kip erin!).

Soep van bosuitjes
  • 5 flinke bossen bosuitjes
  • 30 gram roomboter
  • 1 eetlepel olijfolie
  • 1 grote aardappel, in dunne schijfjes
  • 1,5 liter kippenbouillon
  • zout en versgemalen peper
  • 80 - 150 ml slagroom
  • olijfolie
Maak de bosuitjes schoon en snijd ze in malle ringetjes. Zet een klein gedeelte apart voor de garnering bij het opdienen.

Verhit de boter en de olie in een pan met dikke bodem, voeg de bosuitjes toe en bak ze op laag vuur en af en toe omscheppend in ± 20 minuten zacht. Ze mogen niet bruin worden. Voeg de schijfjes aardappel en de kippenbouillon toe. Breng het mengsel aan de kook, verlaag dan het vuur en laat het mengsel zachtjes pruttelen totdat de aardappelschijfjes uit elkaar vallen. Dit duurt ± 30 minuten.

Laat de soep eventueel wat afkoelen en pureer met een staafmixer of in een foodprocessor. Roer de slagroom erdoor en breng op smaak met zout en versgemalen peper. Zet de pan weer even op het vuur om de soep heet te laten worden.

Schep de soep in kommen of borden en garneer met de achtergehouden bosuitjes en een paar druppels lekkere olijfolie.

Bron: Saveur

22 december 2011

Bladerdeegtaartjes met paddenstoelen

Paddenstoelentaartje

Deze paddenstoelentaartjes zijn makkelijk om te maken en verrassend lekker. Je kunt ze als lunchgerecht serveren of – maak ze dan iets kleiner - bij de borrel of als voorafje.

Het recept vond ik in de laatste Elle Eten van dit jaar. Ik kon het niet laten en heb er wat aan geknutseld. In Elle Eten is het een vegetarisch gerecht, ik heb er nog wat pancetta aan toegevoegd èn ik heb meer paddenstoelen gebruikt. In de Elle eten wordt het een hoofdgerecht genoemd voor 4 personen, maar dan zit je elkaar na het eten nog wel aan te kijken.

Wie weet ga ik deze taartjes wel met kerst of oud en nieuw serveren, maar dan in een kleinere versie. Ook bak ik dan de bodems en de paddenstoelen alvast voor, dat scheelt weer werk voordat je ze wilt gaan serveren. De taartjes hoeven dan alleen nog even de oven in om warm te worden. Hoe je de kleinere bodems maakt en voorbakt staat in het recept bij de Bladerdeegtaartjes met ui, tomaat en Munsterkaas. Ook erg lekker trouwens!

Bladerdeegtaartjes met paddenstoelen
  • 6 plakjes bladerdeeg, ontdooid
  • 500 gram gemengde paddenstoelen, in plakjes
  • 100 gram pancetta of gerookt spek, in reepjes
  • 35 gram boter
  • 35 gram Parmezaanse kaas, vers geraspt
  • 1 bosje platte peterselie, fijn geknipt
  • 1 teen knoflook, fijn gehakt
  • zout, versgemalen peper
  • 1 ei, losgeklopt
Leg de plakjes bladerdeeg op elkaar en rol ze op een licht bebloemd werkvlak uit tot een lap. Snijd er (met behulp van bijvoorbeeld een schaaltje) vier cirkels van 15 cm Ø uit. Leg ze op een met bakpapier beklede bakplaat. Zet de bakplaat nog even in de koelkast.

Verwarm de oven voor op 200 °C. Verhit een diepe koekenpan en smelt de boter erin. Bak de reepjes pancetta op halfhoog vuur uit en schep ze uit de pan. Voeg de paddenstoelen toe en bak ze ± 5 minuten op hoog vuur, tot al het vrijgekomen vocht verdampt is. Doe de reepjes pancetta er weer bij en maak het geheel op smaak met zout en versgemalen peper. Neem de pan van het vuur en schep de Parmezaanse kaas, peterselie en knoflook door de paddenstoelen.

Kerf voor een opstaande rand elk deegrondje met een bot mes op 1 cm van de rand in (voorzichtig, snij het deeg niet helemaal door). Schep een kwart van het paddenstoelenmengsel op het midden van elke deegbodem. Kwast de rand in met ei.

Bak de taartjes in 20 minuten gaar en lichtbruin. Direct serveren.

19 december 2011

Stoofpeertjes met saffraan en steranijs

VAN EIGEN BODEM

Mijn echtgenoot is een liefhebber van de Hollandse pot. Ik ben daar helemaal niet zo van. Ik maak het wel, want hoe is het gezegde ook alweer? De liefde van de man ……….

Groot was zijn vreugde dan ook toen hij ontdekte dat ik een nieuw kookboek aan mijn verzameling had toegevoegd: “Van eigen bodem. Zo lekker is de Hollandse keuken”. “Ha, we gaan weer lekker Hollandse pot eten” was zijn reactie.

In dit boek staan inderdaad meer dan 60 recepten voor lekkers van de Hollandse bodem. Authentieke gerechten die op traditionele wijze zijn bereid, maar ook veel recepten zijn met een hedendaagse knipoog omgetoverd tot een nieuw recept.

De schrijfsters, Annemieke en Ellen Heintges schrijven in hun voorwoord:
Dit kookboek is met veel plezier en zorg samengesteld. We hebben bestaande recepten herschreven en nieuwe toegevoegd. Proef zelf hoe lekker onze Hollandse keuken is en laat je verrassen door uiteenlopende gerechten. Lunch net als wij met een broodje ossenworst met piccalilly. En lange vingers bakken is echt niet moeilijk. Kies voor producten van eigen bodem en geniet van al het lekkers wat Nederland te bieden heeft.
De recepten zijn onderverdeeld in verschillende hoofdstukken: voorafjes, salades, soepen, hoofdgerechten, erbij, toetjes, koekjes en taart en broodjes en snacks. Voor ieder wat wils dus.

De recepten zijn simpel gehouden en ook simpel beschreven zodat iedereen ermee uit de voeten kan. Wel worden er in enkele recepten ingredienten gebruikt die je niet zomaar in de buurtsuper koopt zoals kalfswang, ganzenvet, procureur van Baambrugs big en strandkrabben. Op naar een speciaalzaak dus.

Ook leuk zijn de korte verhalen met foto’s van Nederlandse telers en leveranciers die in het boek tussen de recepten staan, onder andere over Willem&Drees, De bisschopsmolen en Jan Robben van de Aardbeienacademie.

Er zitten inmiddels al heel wat papiertjes tussen de bladzijden bij de gerechten die ik wil gaan maken. Om een paar voorbeelden te noemen: eendenborst met appelstroopjus, smeuïge likkepot, reerug met cantharellensaus (misschien als feestdis met kerst?), bitterkoekjespudding met rozijnen (toetje met kerst?), snert net iets anders en lange vingers.

Het eerste gerecht dat ik heb gemaakt uit het boek was meteen een schot in de roos: stoofpeertjes met saffraan en steranijs. Heel anders dan de stoofpeertjes die ik altijd maak, zeker zo lekker.

De peertjes laat je eerst een nacht marineren zodat alle smaken goed kunnen intrekken. De volgende dag worden ze in het marinadevocht gaar gestoofd. Ik heb ze net als mijn peertjes in rode wijn in de slowcooker gaar gestoofd. In het recept staat dan je met een meloenboor en scherp gerand lepeltje het klokhuis moet verwijderen. Dat heb ik geprobeerd, maar na drie misvormde peertjes ben ik ermee opgehouden en heb het klokhuis gewoon laten zitten. Het vocht heb ik nadat de peertjes gaar waren met wat aardappelzetmeel een beetje gebonden.

Stoofpeertjes met saffraan en steranijs

Stoofpeertjes met saffraan en steranijs

  • 10 Gieser wildeman stoofpeertjes
  • 2 stuks steranijs (ik heb er 3 gebruikt)
  • ½ kaneelstokje (ik heb 1 stokje gebruikt)
  • paar draadjes saffraan
  • 100 gram suiker
  • 600 ml witte wijn
  • 200 ml vers geperst sinaasappelsap
Voorbereiden
Dag tevoren: schil de peertjes maar laat de steeltjes zitten. Verwijder met een meloenboor of scherp gerand lepeltje het klokhuis. Zet de peertjes rechtop in een pan waarin ze net naast elkaar passen. Doe de specerijen en suiker ook in de pan en schenk de wijn en het sap erbij. De peertjes moeten net onderstaan; voeg eventueel wat water toe. Laat ze een nacht afgedekt in de koelkast staan. Dan trekken de smaken goed in.

Bereiden
Stoof de peertjes in de marinade de volgende dag in 1 uur gaar en laat ze in het stoofvocht afkoelen. Bewaar ze tot gebruik afgedekt in de koelkast. De peertjes kunnen koud worden gegeten of warm ze eventjes op. Ze zijn een lekker bijgerecht bij varkensvlees en wild of als toetje met een bol ijs.

Van Eigen Bodem
Prijs: € 19,95
ISBN 978-90-77740-94-1
Uitgeverij De Boekenmakers

15 december 2011

Chocoladefudge met hazelnoten

Chocoladefudge met hazelnoten

Hebben jullie dat ook wel eens? Je ziet een boek en dat moet en zal je hebben. Je zet het in de kast en maakt er vervolgens nooit iets uit. Ik moet eerlijk bekennen dat dat mij wel eens overkomt. Zo ook met de Chocolade bijbel, waar het recept voor deze fudge uit komt. Het boek staat al een tijdje in mijn kast, maar ik heb er – voor zover ik me kan herinneren – nooit iets uit gemaakt. Tot onlangs dus ……

Er is niks mis met het boek, van de mooie foto’s krijg je trek en de recepten zijn duidelijk omschreven, vaak ook nog met stap-voor-stap foto’s erbij. Het boek start met de geschiedenis van chocolade, het geeft een overzicht van de beste chocoladeproducten in diverse landen, er wordt ingegaan op de bereiding van eetbare chocolade en de liefde en chocolade komt ook aan bod. Er staan meer 200 recepten in, verdeeld over verschillende hoofdstukken zoals luxueuze taarten, warme en koude nagerechten, koekjes, cakejes, koeken en repen. Het recept van deze fudge staat in het hoofdstuk bonbons, truffels en dranken.

Chocoladefudge met hazelnoten

  • 250 gram suiker
  • 375 gram gecondenseerde melk (de blikjes zonder suiker!)
  • 50 gram ongezouten roomboter
  • 1 theelepel vanille extract
  • 115 gram extra pure chocolade, heel fijn gehakt of geraspt
  • 75 gram hazelnoten (of amandelen of pistachenoten)
  • vierkant bakblik van 20 cm (niet groter, liever kleiner)
Vet het bakblik in en bekleed het met bakpapier.

Verwarm zachtjes de suiker, gecondenseerde melk en boter in een pan met dikke bodem, af en toe roerend, totdat de suiker helemaal is opgelost en het mengsel glad is.

Breng het mengsel aan de kook, onder af en toe roeren en kook tot de suikerthermometer 116 °C aanwijst of totdat een drupje van het mengsel in een glas koud water een balletje vormt.

Klopt van het vuur af het vanille extract, chocolade en noten erdoor. Klop krachtig tot je een glad romig mengsel hebt.

Giet het mengsel in het bakblik en strijk de bovenkant glad. Laad de fudge opstijven en teken er vierkante stukken op af. Snijd deze pas door als de fudge helemaal is gestold. Haal de fudge uit de vorm. Bewaar luchtdicht op een koele plaats.

Bron: de Chocolade bijbel

12 december 2011

Recept kerststol + filmpje

Kerststol gebakken en gesneden@

Pling! Mailtje in mijn inbox. Afzender Freerk van TheBreadLab. Of ik het leuk zou vinden om een filmpje te maken. Uhh, tsja ….. ik denk het wel. Ja, leuk!

We waren het al snel eens over het onderwerp: het moest een kerststol worden. Op een regenachtige dag stond Freerk met zijn filmcamera en toebehoren voor de deur. In mijn keuken was het een aardige chaos. Er stond al een deeg te rijzen en er stonden overal bakjes met ingrediënten voor nog twee kerstbroden.

Na het uitpakken van alle attributen en een kopje koffie konden we beginnen. Ik kreeg een microfoon voor mijn neus en moest het recept oplezen. Zonder al te veel gehaper kreeg ik dat voor elkaar. Over! Want te snel, te eentonig en je hebt met het papier geritseld. O, was het al voor het echie?

Filmpje maken kerststol bakken
Freerk in actie. 

Afijn, om een lang verhaal kort te maken, aan het einde van de middag stond alles erop, film en geluid. Ik had werkelijk geen idee of Freerk er wat van kon maken. Hoe vaak heb ik al niet een stol gebakken en waarom ging het juist nu niet helemaal naar mijn zin? Toch een beetje zenuwachtig geweest of wilde ik het misschien te goed doen?

Edit: Het filmpje was ik jarenlang kwijt maar ik heb het weer teruggevonden, klik hier om het te bekijken.

Nog enkele opmerkingen en tips vooraf:
  • Gebruik sterke tarwebloem, bij voorkeur tarwebloem met een eiwit-/proteïnegehalte van 12% of hoger. Ik heb Amerikaanse patentbloem met een eiwitgehalte van 13.8% gebruikt.
  • Voeg de boter pas na ± 8 minuten kneden aan het deeg toe. Niet eigenwijs zijn en eerder doen! Je krijgt dan echt een ander deeg. De bloem heeft dan namelijk niet de tijd om het vocht op te nemen.
  • In plaats van koek- of speculaaskruiden kun je ook kaneel of een mengsel van kaneel, piment, kardemom en gemberpoeder gebruiken. Let op met de hoeveelheid kaneel. Kaneel heeft namelijk een nadelige invloed op de gist. Je kunt uiteraard de kruiden ook weglaten.
  • Voeg een theelepel vanille- of amandelextract toe aan het deeg en/of de geraspte schil van een sinaasappel.
  • Laat het deeg na het kneden 15 minuten, afgedekt, rusten. Na deze rusttijd is het makkelijker om de vulling erdoor te mengen.
  • Varieer met de vulling, doe er vooral in wat je lekker vindt! Zo voeg ik zelf regelmatig ook nog gedroogde cranberry’s toe.
  • De vulling in onderstaand recept is 100%, dat wil zeggen dat er evenveel vulling als bloem in gaat. Je kunt als je dat lekker vindt meer vulling toevoegen, bijvoorbeeld 140%.
  • Wel de krenten en rozijnen bij voorkeur de avond van tevoren ± 15 minuten in lauw water en laat ze de hele nacht uitlekken/drogen in een vergiet. Ook de amandelen kan je - apart van de krenten/rozijnen - wellen.
  • Wel de krenten en rozijnen in bruine rum voor weer een andere smaak. Laat ze dan ook goed uitlekken/drogen voordat je ze door het deeg mengt.
  • In het filmpje laat ik zien hoe je met de hand de vulling op een snelle en doeltreffende manier door het deeg verdeeld. Ook in het recept hieronder staat deze manier van vulling door deeg verdelen uitgebreid beschreven.
  • Je kunt de vulling er ook met een kneedmachine door mengen, maar wees voorzichtig dat je de krenten en rozijnen dan niet stuk kneed. Als je de vulling kapot kneed komen de suikers uit de krenten en rozijnen vrij en dat kan een nadelige invloed hebben op de rijs.
  • Leg bovenop de rol amandelspijs amarenenkersen (blik/pot).

    Vulling kerststol
Kerststol met amandelspijs

Deeg:
  • 375 gram tarwebloem (>12% eiwit/proteïne)
  • 10 gram droge gist
  • 50 gram kristalsuiker
  • 160 gram volle melk, lauwwarm
  • 60 gram ei, los geklopt
  • ½ theelepel koek- of speculaaskruiden
  • 7 gram zout
  • 75 gram zachte ongezouten roomboter, in blokjes
Vulling 1:
  • 50 gram krenten
  • 100 gram blauwe rozijnen
  • 100 gram gele rozijnen
  • 25 gram sukade, gesnipperd
  • 50 gram oranjesnippers
  • 50 gram amandelen, grof gehakt
Vulling 2:
  • 200 gram amandelspijs
  • 20 gram citroenrasp (potje dr. Oetker)
  • ± 1 eetlepel los geklopt ei
Afwerking:
  • 30 gram roomboter, gesmolten
  • poedersuiker
Wel (de avond van tevoren) de krenten en rozijnen 15 minuten in lauw water. Laat ze in een vergiet uitlekken/drogen en dep ze zonodig goed droog voor gebruik. Meng de krenten en rozijnen met de rest van de vulling.

Werkwijze deeg kneden in standmixer: doe alle ingrediënten voor het deeg – behalve de boter – in de kom, roer met een pollepel door elkaar en kneed met de deeghaak in ± 8 minuten tot een stevig deeg. Voeg dan de klontjes boter 1 voor 1 toe en blijf kneden tot er een soepel deeg ontstaat waar je een vliesje van kunt trekken (zie filmpje). Het deeg voelt qua plakkerigheid aan als de plakrand van een Post-it blaadje.

Werkwijze deeg kneden in een broodbakmachine: doe alle ingrediënten voor het deeg – behalve de boter – in de bak en kneed met de deeghaak in ± 8 minuten tot een stevig deeg. Voeg dan de klontjes boter 1 voor 1 toe en blijf kneden tot er een soepel deeg ontstaat waar je een vliesje van kunt trekken (zie filmpje). Het deeg voelt qua plakkerigheid aan als de plakrand van een Post-it blaadje.

Werkwijze deeg met de hand kneden: doe alle ingrediënten voor het deeg – behalve de boter – in een kom en roer met een pollepel door elkaar tot alle bloem bevochtigd is. Stort op een werkplek en kneed met de hand in ± 10 minuten tot een stevig deeg. Voeg dan de klontjes boter toe en blijf kneden tot er een soepel deeg ontstaat waar je een vliesje van kunt trekken (zie filmpje). Weersta de neiging om bloem toe te voegen, het deeg wordt vanzelf tijdens het kneden minder plakkerig. Het deeg voelt qua plakkerigheid aan als de plakrand van een Post-it blaadje.

Vulling 1 erdoor kneden: laat het deeg na het kneden 15 minuten afgedekt staan. Kneed er dan vulling doorheen. Dit kan met de kneedmachine of met de hand.

Met de hand: stort het deeg op een met wat olie ingevette werkplek en rol het met een deegroller uit tot een lap ter grootte van een A4. Verdeel 1/3 van de vulling over de deeglap. Vouw de linkerkant van het deeg tot net over het midden, doe dat ook met de rechterkant. De deegranden overlappen elkaar nu iets. Druk de naden met een deegroller (of met je vingers) dicht. Draai het deeg en herhaal het uitrollen, vulling erover, vouwen en naden dichtdrukken nog twee keer (zie filmpje).

1e rijs: vorm het deeg tot een bal en doe het over in een licht met zonnebloemolie ingevette kom, 1 x keren zodat alle kanten met wat olie bedekt zijn. Dek de kom af en laat het deeg op kamertemperatuur ± 60 minuten rijzen. Het deeg zal niet helemaal in volume verdubbelen.

Vulling 2: meng de amandelspijs met de citroenrasp en het losgeklopte ei. Zet apart tot gebruik.

Vormen: stort het deeg op een licht met olie ingevette werkplek. Druk het deeg met je handen of rol het met een deegroller uit tot een ovaal van ± 2 cm dik. Laat de boven- en onderkant van het deeg iets dikker. Leg de rol amandelspijs in het midden van het deeg.

Kerststol vormen
Voor een extra lekkere smaak leg je een rijtje
amarenenkersen bovenop de amandelspijs

Vouw de bovenkant van het deeg over de amandelspijs (vouw de bovenkant iets verder dan de onderkant) en druk de naad met de zijkant van je hand goed dicht (zie filmpje). Draai het deegstuk om en leg het op een bakplaat, bekleed met een bakmatje of bakpapier.

2e rijs kerststol

Dek het deeg af met ingevet plastic folie.

2e rijs kerststol3

2e rijs: laat het deeg op kamertemperatuur 45 - 60 minuten rijzen. Het deeg hoeft niet in volume te verdubbelen. Let op: laat het deeg niet te lang rijzen, de stol zal anders inzakken. Een stol is minder luchtig dan een 'gewoon' brood.

Oven voorverwarmen: verwarm de oven tijdens de 2e rijs voor op 180 °C.

Bakken in een oven met boven- en onderwarmte: bak de stol in het midden van de oven in ± 35 minuten gaar en bruin. Verlaag na ± 20 minuten de temperatuur naar 160 °C. Dek zonodig de bovenkant van de stol af met een velletje aluminiumfolie.

Bakken in een Rofco oven: verwarm de oven voor op 180/190 °C. Bak de stol tot hij begint te kleuren (7 - 10 minuten). Verlaag dan de temperatuur naar 50 °C. Bak de stol in ± 35 minuten gaar en bruin.

Leg de stol direct na het bakken op een rooster. Bestrijk de stol na 10 minuten met gesmolten of geklaarde boter en bestrooi met poedersuiker. Laat de stol op het rooster helemaal afkoelen.

Workshops Kerststol bakken
Deze foto is genomen tijdens de workshop feestelijk brood,
stollen gemaakt door de deelnemers


Bestrooi voor het serveren nogmaals met poedersuiker.

De stol kan (zonder de poedersuikerlaag) prima ingevroren worden.

09 december 2011

Voorproefje van wat komen gaat

Voorproefje van een aantal van de komende recepten.
Bij één van de recepten zelfs een filmpje met ondergetekende in de hoofdrol.

So stay tuned :-)

Stoofpeertjes met saffraan en steranijs
Chocoladefudge met hazelnoten

Paddenstoelentaartje
Paddenstoelentaartje

Aardappelpoffertjes
Aardappelpoffertjes

Kerststol

Kerststol
Kerststol met een vulling van amandelspijs en amarenenkersen