09 oktober 2012

Boterknopen

Boterknopen

Lekker knapperig en met een heerlijke botersmaak, deze geknoopte broodjes gemaakt van gerezen bladerdeeg. Ik kocht ze vroeger -voordat ik besmet raakte met het broodbakvirus- weleens bij de bakker, nu weet ik niet eens of ze nog verkocht worden. Maakt voor mij niet uit, want ik bak ze lekker zelf :-).

Het zijn, net als croissants, gèèn broodjes die je moet gaan maken als je haast hebt en secuur werken is belangrijk. Zorg ervoor dat je zo koud mogelijk werkt: het water dat je gebruikt in het deeg moet koud zijn, net als de boter die door middel van het deeg steeds uit te rollen en te vouwen door het deeg getoerd wordt. Leg het deeg als het te warm dreigt te worden tussen het vouwen en uitrollen in de koelkast! Zo voorkom je dat het deeg kapot gerold wordt en de boter vrij kan komen.

Ze zijn het lekkerst als ze net afgekoeld zijn. Je kunt ze zo eten, maar ook doorsnijden en er beleg op doen.  Bewaar ze bij voorkeur niet in een plastic zak want dan worden ze zacht. Dit kun je verhelpen door de broodjes een paar minuten "op te piepen" in een hete oven (200 °C). Invriezen kan ook. Verpak ze dan in een plastic diepvrieszak (ja, nu mag plastic wel!), laat ze ontdooien in de zak en "piep" ze een paar minuten op in de oven.

Ik neem er nog eentje ......

Boterknopen (± 20 stuks)
Recept printen

Deeg:
  • 500 gram tarwebloem
  • 10 gram droge gist
  • 9 gram zout
  • 25 gram zachte ongezouten roomboter
  • 50 gram ei
  • 225 gram koud water
Boterlaag:
  • 200 gram koude ongezouten roomboter

Hieronder staat de werkwijze voor het kneden van het deeg in een standmixer, maar het deeg kan uiteraard ook in een broodbakmachine of met de hand gekneed worden.

Werkwijze deeg kneden in een standmixer:
Doe alle ingrediënten voor het deeg in de kom en kneed er met de deeghaak in ± 5 minuten een deeg van. NB: dit deeg hoeft niet zo lang gekneed te worden als deeg voor brood. Met andere woorden: een vliesje trekken lukt niet.

Rol het deeg op een licht bebloemde werkplek naar boven en beneden uit tot een lap van 20 x 40 cm. Schaaf de koude boter met een kaasschaaf (of snijd met een scherp mes) in dunne plakjes. Verdeel de plakjes boter vanaf de bovenkant over 2/3 deel van het deeg.

Franse kaneelbroodjes

1e keer vouwen:
Vouw het deeg in 3-en: vouw de onderkant (het deel van het deeg zonder boterplakjes) van het deeg naar boven.

Franse kaneelbroodjes

Vouw nu de bovenkant (het deel met de boterplakjes) naar beneden (zoals een brief in 3-en). Je hebt nu drie laagjes deeg. Zorg ervoor dat er geen losse bloem tussen de laagjes deeg zit, veeg de bloem zonodig met een kwastje van het deeg. Druk de naden met je vingers dicht.

Franse kaneelbroodjes

Uitrollen:
Draai het deeg een kwartslag, de dichte vouw van het deeg ligt nu aan de linkerkant (het is nu een kwartslag gedraaid ten opzichte van de 1e vouw). Bebloem zonodig de werkplek voordat je het deeg weer gaat uitrollen, het deeg mag er niet aan vastplakken. Rol het deeg weer uit tot een lap van 20 x 40 cm. Als het deeg tegenstribbelt tijdens het uitrollen laat het dan 5 minuten afgedekt liggen en ga dan weer verder met uitrollen.

2e keer vouwen:
Vouw het deeg in 3-en: vouw de onderkant van het deeg naar boven en de bovenkant naar beneden. Je hebt nu drie laagjes deeg. Zorg ervoor dat er geen losse bloem tussen de laagjes deeg zit, veeg de bloem zonodig met een kwastje van het deeg.

NB: als het deeg te warm is geworden tijdens het uitrollen en vouwen leg het dan (verpakt in plastic folie) tussendoor 15 minuten in de koelkast.

Uitrollen:
Draai het deeg een kwartslag, de dichte vouw van het deeg ligt nu aan de linkerkant (het is nu een kwartslag gedraaid ten opzichte van de 2e vouw). Bebloem zonodig de werkplek voordat je het deeg weer gaat uitrollen, het deeg mag er niet aan vastplakken. Rol het deeg weer uit tot een lap van 20 x 40 cm. Als het deeg tegenstribbelt tijdens het uitrollen laat het dan 5 minuten afgedekt liggen en ga dan weer verder met uitrollen.

3e keer vouwen:
Vouw het deeg in 3-en: vouw de onderkant van het deeg naar boven en de bovenkant naar beneden. Je hebt nu drie laagjes deeg. Zorg ervoor dat er geen losse bloem tussen de laagjes deeg zit, veeg de bloem zonodig met een kwastje van het deeg.

Rust:
Verpak het deeg in plastic folie en leg het ± 30 minuten in de koelkast.

Uitrollen:
Haal het deeg uit de koelkast, verwijder de plastic folie en leg het deeg met de dichte vouw aan de linkerkant op een licht met bloem bestrooide werkplek. (het is nu een kwartslag gedraaid ten opzichte van de 3e vouw). Bebloem zonodig de werkplek voordat je het deeg weer gaat uitrollen, het deeg mag er niet aan vastplakken. Rol het deeg weer uit tot een lap van 20 x 40 cm.

4e keer vouwen:
Vouw het deeg in 3-en: vouw de onderkant van het deeg naar boven en de bovenkant naar beneden. Je hebt nu drie laagjes deeg. Zorg ervoor dat er geen losse bloem tussen de laagjes deeg zit, veeg de bloem zonodig met een kwastje van het deeg.

Rust:
Laat het deeg na de 4e vouw ± 15 minuten rusten. Als het deeg te warm is geworden leg het dan (verpakt in plastic folie) in de koelkast.

Uitrollen:
Draai het deeg een kwartslag, de dichte vouw van het deeg ligt nu aan de linkerkant (het is nu een kwartslag gedraaid ten opzichte van de 4e vouw). Bebloem zonodig de werkplek voordat je het deeg weer gaat uitrollen, het deeg mag er niet aan vastplakken. Rol het deeg nu uit tot een lap van 20 x 34 cm.

Vormen:
Snijd aan beide smalle uiteinden een smalle reep van de deegplak af zodat je mooie randen krijgt. Snijd nu met een scherp mes de deegplak in repen van 1½ x 20 cm.

Vorm de deegrepen tot een knoop en knijp de 2 uiteinden aan de onderkant samen.

Deeg boterknopen
Rijzen:
Verdeel de knopen over een bakplaat, leg ze ± 5 cm uit elkaar. Verdeel de knoopbroodjes als ze niet allemaal op 1 bakplaat passen over verschillende bakplaten en bak ze achter elkaar.

Dek de knoopbroodjes af met ingevet plastic folie en laat ze op kamertemperatuur in 1 ½ - 2 uur tot dubbel volume rijzen.

Oven voorverwarmen:
Verwarm de oven voor op 210 °C.

Bakken:
Bak de knoopbroodjes in 15 - 20 minuten gaar en goudbruin. Laat ze op een rooster afkoelen.

Boterknopen

12 opmerkingen:

Nell Nijssen zei

Boterbroodjes! Wist je dat dat een magisch woord was hier in huize Eetplezier? Een lekkernij van vroeger *slik*. Geweldig lekker om te zien. Chapeau!

Ons gezin en de Stichting zei

Wat een leuke broodjes , had er nog nooit van gehoord of ze gezien. Echt iets om een keer te maken.

Veel afwas! zei

Prachtige broodjes!

Miek zei

dit ziet er heerlijk uit ! En wat zal dit lekker ruiken in de oven Jammie leuke, mooie foto's

Connie zei

Hoi Levine, wat een heerlijke knopen. Die komen snel op onze ontbijttafel. Dank je wel

hobbyloes zei

Ze zien er heerlijk uit en zo duidelijk beschreven, we gaan het zeker proberen.
Dank je voor alle geweldige recepten die je in de loop van tijd hebt laten zien, je broden en gebak......super !!!

Es zei

Oh jeee. Die zien er te lekker uit! Nu heb ik trek.
Ik heb vandaag de oven aan staan en kom even piepen of ik hier ook niet iets lekkers kan vinden. Eerst walnoten brood en hazelnoten brood.
:)

Anoniem zei

Ik was al weken op zoek, in de veronderstelling dat ze botervlinders heten. Onze bakker verkoopt/maakt ze niet meer. Botervlinders zijn weer andere baksels, zo kwam ik erachter door google.

Dankjewel voor dit recept. Heb hem meegenomen.

Groetjes,
Margret

Anoniem zei

Marget: volgens mij zijn dit (qua receptuur) wel degelijk de enige echte ouderwetse botervlinders, zoals je die vroeger o.a. in Den Haag en Amsterdam bij bijna iedere warme bakker kon krijgen. Die waren alleen iets anders van vorm: meer als een envelop gevouwen dan als een knoop. Onbegrijpelijk dat ze ooit zijn verdwenen! Ik heb ze altijd als de Hollandse evenknie van de croissant beschouwd. Misschien heeft dat vermaledijde Franse broodje ze van de schappen verjaagd?

De zoete bladerdeegkoekjes die je nu met Google inderdaad als 'botervlinder' tegenkomt hebben met dit gelijknamige en legendarisch lekkere broodje in ieder geval niets te maken.

Grote dank aan Levine voor dit recept, ik kan niet wachten het te proberen! En mocht iemand ooit de originele vouwmethode kunnen reproduceren, dan houd ik me aanbevolen.

vr.groet,
-Daan-

Anoniem zei

Ik sluit mij volledig aan bij Daan! Ik herinner mij de boterflinder zoals deze door bakkerij HUS gemaakt werd. De orginele vorm is te vergelijken met Utrechtse appelschuitjes.

Groet

- Ed -

Ernestine van Halen zei

hoi Levine,

ik hoop dat je inmiddels goed aan het opknappen bent!
Ik maak deze boterknopen nou voor de tweede keer en heb het idee dat de afmeting van de deeglap niet klopt? Ik hou boter over en op de foto lijkt het ook een grotere lap te zijn, meer zoals bij de franse kaneelbroodjes. Of klopt de hoeveelheid boter niet in het recept?

Levine zei

Ernestine, wellicht heb je de boterplakjes dunner gemaakt? Ik heb ze een tijdje geleden nog gemaakt en had geen boter over.